Κείμενο
Τα Κτηματολογικά Γραφεία δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται μόνο ως τεχνικοί φορείς καταχώρισης δεδομένων. Διαχειρίζονται κρίσιμες πληροφορίες που αφορούν την περιουσία, την κατοικία, τα εμπράγματα δικαιώματα και την οικονομική υπόσταση του πολίτη. Για τον λόγο αυτό, όταν υπάρχουν εκκρεμείς υποθέσεις που αφορούν οφειλές, αμφισβητήσεις, προσφυγές, αιτήσεις αναστολής ή διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης, ο πολίτης έχει συμφέρον να ενημερώνει εγκαίρως το αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο.
Η ενημέρωση αυτή δεν έχει μόνο πληροφοριακό χαρακτήρα. Δημιουργεί επίσημο ίχνος ότι το Κτηματολογικό Γραφείο έλαβε γνώση πως η υπόθεση δεν είναι απλή, οριστική ή αδιαμφισβήτητη. Υπάρχει εκκρεμής διαδικασία. Υπάρχει αμφισβήτηση. Υπάρχει αίτημα αναστολής ή δικαστικός έλεγχος. Υπάρχει φάκελος προστασίας του πολίτη. Συνεπώς, κάθε πρόσβαση, διαβίβαση ή χρήση των κτηματολογικών δεδομένων πρέπει να γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή.
Ο πολίτης μπορεί να ζητήσει να μη δοθεί πρόσβαση στα κτηματολογικά του δεδομένα για σκοπούς κατάσχεσης, δέσμευσης, αναγκαστικής εκτέλεσης ή προετοιμασίας τέτοιων μέτρων, χωρίς προηγούμενη ειδική ενημέρωσή του. Μπορεί επίσης να ζητήσει να του γνωστοποιηθεί ποια αρχή ζητά πρόσβαση, για ποια οφειλή, με ποια πράξη, με ποια νόμιμη βάση και με ποια μέτρα προστασίας των προσωπικών και περιουσιακών του δεδομένων.
Η ύπαρξη εκκρεμών υποθέσεων έχει ιδιαίτερη σημασία. Αν υπάρχει ενδικοφανής προσφυγή, αίτηση αναστολής, προσφυγή στο Διοικητικό Πρωτοδικείο, αίτηση ακύρωσης, ανακοπή, εξώδικη δήλωση ή άλλο μέσο αμφισβήτησης, τότε η χρήση κτηματολογικών δεδομένων για ηλεκτρονική κατάσχεση μπορεί να προκαλέσει αιφνιδιαστική και ενδεχομένως ανεπανόρθωτη βλάβη πριν κριθεί η υπόθεση.
Για τον λόγο αυτό, το αίτημα μη πρόσβασης ή περιορισμένης πρόσβασης δεν σημαίνει ότι ο πολίτης ζητά να κρυφτεί από τον νόμο. Ζητά να μη χρησιμοποιηθούν τα δεδομένα του μηχανικά, αυτοματοποιημένα ή χωρίς έλεγχο, όταν υπάρχει ήδη ανοιχτή διοικητική ή δικαστική διαδικασία. Ζητά να προστατευθεί από την πρόκληση βλάβης πριν υπάρξει ουσιαστική κρίση.
Η ενημέρωση προς το Κτηματολογικό Γραφείο πρέπει να αναφέρει καθαρά την πορεία των υποθέσεων. Πρέπει να αναφέρει ποια δικόγραφα ή αιτήσεις έχουν κατατεθεί, σε ποια αρχή ή δικαστήριο, με ποιον αριθμό πρωτοκόλλου ή κατάθεσης, ποιο είναι το αντικείμενο της αμφισβήτησης και ποια πράξη ή απαίτηση αφορά. Όπου υπάρχουν αντίγραφα, πρέπει να επισυνάπτονται.
Πρέπει επίσης να ζητείται να σημειωθεί στον φάκελο ότι ο πολίτης αντιτίθεται σε οποιαδήποτε ανεξέλεγκτη πρόσβαση, διαβίβαση ή χρήση των κτηματολογικών του δεδομένων από την ΑΑΔΕ ή άλλη αρχή, εφόσον δεν έχει προηγηθεί πλήρης ενημέρωση, ειδική αιτιολόγηση, έλεγχος αναλογικότητας και πραγματική δυνατότητα άμυνας.
Η προστασία αυτή είναι αναγκαία γιατί η ηλεκτρονική πρόσβαση στα κτηματολογικά δεδομένα μπορεί να οδηγήσει ταχύτατα σε μέτρα κατά της περιουσίας. Αν η διαδικασία λειτουργήσει χωρίς ανθρώπινο έλεγχο και χωρίς να ληφθούν υπόψη οι εκκρεμείς υποθέσεις, ο πολίτης μπορεί να βρεθεί μπροστά σε τετελεσμένα γεγονότα.
Η βασική θέση είναι ότι το Κτηματολόγιο δεν πρέπει να γίνει απλός μηχανισμός αυτόματης τροφοδότησης κατασχετικών διαδικασιών. Όταν υπάρχει εκκρεμής αμφισβήτηση, το Κτηματολογικό Γραφείο πρέπει να ενημερώνεται, να λαμβάνει γνώση και να καλείται να προστατεύσει τη νομιμότητα, τη διαφάνεια και τα δικαιώματα του πολίτη.
Η ενημέρωση των Κτηματολογικών Γραφείων εντάσσεται στον γενικό φάκελο θεσμικής προστασίας. Αποδεικνύει ότι ο πολίτης ενήργησε εγκαίρως, ενημέρωσε τα αρμόδια όργανα, δήλωσε την ύπαρξη εκκρεμών υποθέσεων και ζήτησε να μη χρησιμοποιηθούν τα δεδομένα του με τρόπο που θα προκαλέσει αιφνιδιαστική περιουσιακή ζημία.