Κείμενο
Η απόρριψη μιας ενδικοφανούς προσφυγής δεν αποτελεί απλώς ένα τυπικό διοικητικό αποτέλεσμα. Αποτελεί κρίσιμο σημείο μετάβασης από τη διοικητική διαδικασία στη δικαστική προστασία. Για τον λόγο αυτό, ο διοικούμενος δεν αρκεί να πληροφορείται ότι η υπόθεσή του απορρίφθηκε. Πρέπει να λαμβάνει πλήρη γνώση του σώματος της απόφασης, του σκεπτικού της, της ειδικής αιτιολογίας, των στοιχείων που αξιολογήθηκαν, καθώς και της υπηρεσιακής διαδρομής που οδήγησε στην απορριπτική κρίση.
Η ανάγκη της διαδικασίας αυτής γίνεται ακόμη μεγαλύτερη όταν έχουν προηγηθεί ειδικά αιτήματα, υπομνήματα και συγκεκριμένα ερωτήματα προς τη Διοίκηση. Στην παρούσα περίπτωση δεν τέθηκαν γενικές ή αόριστες αντιρρήσεις. Τέθηκαν ζητήματα που αφορούν τη μέθοδο υπολογισμού, την πραγματική φοροδοτική ικανότητα, το ελάχιστο κόστος διαβίωσης, την οικονομική αδυναμία συμμόρφωσης, την ύπαρξη κατάσχεσης εις χείρας τρίτου, την αλληλουχία των διοικητικών πράξεων και τα υπηρεσιακά όργανα ή πρόσωπα που χειρίστηκαν την υπόθεση.
Επομένως, η Διοίκηση δεν μπορεί να περιορίζεται σε μια απλή ή στερεότυπη απόρριψη. Οφείλει να καταστήσει σαφές αν εξέτασε τα ουσιώδη ερωτήματα, πώς τα αξιολόγησε, ποια στοιχεία θεώρησε κρίσιμα και για ποιον λόγο απέρριψε τους ισχυρισμούς του διοικουμένου. Αν δεν το πράξει, η απορριπτική κρίση καθίσταται μη ελέγξιμη και δημιουργείται σοβαρό ζήτημα έλλειψης ειδικής αιτιολογίας.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η σιωπηρή απόρριψη της αίτησης αναστολής. Η αίτηση αναστολής δεν είναι απλή τυπική αίτηση. Αφορά προσωρινή προστασία απέναντι σε αναγκαστικά μέτρα είσπραξης και σε άμεση οικονομική ή κοινωνική βλάβη. Όταν μια τέτοια αίτηση απορρίπτεται σιωπηρά, χωρίς ρητή αιτιολογημένη πράξη, χωρίς γνωστή υπηρεσιακή διαδρομή και χωρίς ενημέρωση για τα στοιχεία που ελήφθησαν υπόψη, ο διοικούμενος μένει χωρίς ουσιαστική γνώση του λόγου για τον οποίο δεν προστατεύθηκε προσωρινά.
Για τον λόγο αυτό απαιτούνται δύο χωριστές ενέργειες. Πρώτον, αίτηση για τη χορήγηση του πλήρους αντιγράφου της απορριπτικής απόφασης της ΔΕΔ, του πλήρους διοικητικού φακέλου και των στοιχείων αιτιολογίας της απόρριψης. Δεύτερον, αίτηση για τη χορήγηση στοιχείων, αιτιολογίας και υπηρεσιακής διαδρομής επί της σιωπηρής απόρριψης της αίτησης αναστολής.
Οι δύο αυτές αιτήσεις δεν αποτελούν τυπική γραφειοκρατική ενέργεια. Αποτελούν αναγκαίο στάδιο θεσμικής άμυνας. Σκοπός τους είναι να αποτυπωθεί επίσημα αν η Διοίκηση απάντησε ή δεν απάντησε στα ουσιώδη ερωτήματα, αν εξέτασε ή παρέλειψε να εξετάσει την οικονομική αδυναμία, αν έλαβε υπόψη το ελάχιστο κόστος διαβίωσης, αν αξιολόγησε την πραγματική δυνατότητα συμμόρφωσης και αν η απόρριψη στηρίχθηκε σε συγκεκριμένη, ελέγξιμη και νόμιμη αιτιολογία.
Η διαδικασία αυτή είναι απαραίτητη και για την προετοιμασία της δικαστικής προσφυγής. Το διοικητικό δικαστήριο δεν πρέπει να δει μόνο το τελικό αποτέλεσμα της απόρριψης, αλλά ολόκληρη τη διοικητική πορεία που προηγήθηκε. Πρέπει να καταστεί σαφές ότι ο πολίτης ζήτησε στοιχεία, έθεσε ερωτήματα, υπέβαλε οικονομική τεκμηρίωση, επικαλέστηκε πραγματική αδυναμία συμμόρφωσης και ζήτησε προσωρινή προστασία, ενώ η Διοίκηση όφειλε να απαντήσει ειδικά και αιτιολογημένα.
Η ουσία της διαδικασίας είναι απλή: δεν αρκεί να λέει η Διοίκηση ότι απορρίπτει. Πρέπει να δείχνει πώς έφτασε στην απόρριψη. Πρέπει να αποκαλύπτει τη μέθοδο, τα στοιχεία, την αιτιολογία, την υπηρεσιακή διαδρομή και την απάντηση στα κρίσιμα ερωτήματα. Διαφορετικά, η απόρριψη δεν λειτουργεί ως ουσιαστική διοικητική κρίση, αλλά ως τυπική πράξη που δεν επιτρέπει στον πολίτη να ασκήσει πλήρως και αποτελεσματικά τα δικαιώματά του.
Η συγκρότηση πλήρους φακέλου, η αίτηση χορήγησης της απόφασης, η αίτηση για τη σιωπηρή απόρριψη της αναστολής και η παράλληλη προετοιμασία για το διοικητικό δικαστήριο είναι αναγκαία βήματα για να μη χαθεί κανένα δικαίωμα και για να τεθεί η υπόθεση σε θεσμικά ελέγξιμη βάση.
Στείλε email